⚠️ Trang này kết nối bạn với các đối tác và thị trường liên kết của Atovia. Chúng tôi có thể nhận hoa hồng từ các đối tác liên kết cho các hoạt động được thực hiện thông qua các liên kết này. Ưu đãi giảm giá có thể thay đổi bất cứ lúc nào theo chính sách! Hãy yên tâm, không có chi phí bổ sung nào cho bạn! Chúng tôi hy vọng điều này sẽ giúp bạn tiết kiệm thời gian tìm kiếm các mặt hàng phù hợp!
Lần đầu ngồi ghế người phỏng vấn, bạn có thể lo không biết nên hỏi gì, hỏi thế nào và đánh giá ra sao cho công bằng. Điều đó rất bình thường.
Bài viết này đưa ra quy trình 7 bước, từ chuẩn bị đến thông báo kết quả. Nội dung dựa trên hướng dẫn của Indeed, NCS, Business Queensland và Bộ Lao động Hàn Quốc.
- Bước 1: Xác định mục tiêu và tiêu chí đánh giá
- Bước 2: Chuẩn bị bộ câu hỏi mở dùng chung
- Bước 3: Mở đầu buổi phỏng vấn
- Bước 4: Đào sâu bằng câu hỏi hành vi theo khung STAR
- Bước 5: Ghi chép và chấm điểm theo cùng một thang
- Bước 6: Những câu hỏi nên tránh
- Bước 7: Kết thúc và thông báo bước tiếp theo
- Câu hỏi thường gặp
- Tổng kết và việc nên làm hôm nay
Những điểm chính cần nhớ
- Mục tiêu và tiêu chí đánh giá lấy từ bản mô tả công việc (S1).
- Hỏi mọi ứng viên cùng một bộ câu hỏi mở bám tiêu chí tuyển chọn (S3).
- Câu hỏi hành vi theo khung STAR gồm Tình huống, Nhiệm vụ, Hành động, Kết quả (S4).
- Ghi chép khi phỏng vấn và dùng phiếu đánh giá chung sau mỗi buổi (S4).
Bước 1: Xác định mục tiêu và tiêu chí đánh giá trước buổi phỏng vấn
Mục tiêu phỏng vấn nên được lấy từ bản mô tả công việc, gồm nhiệm vụ, trách nhiệm và năng lực cần có (S1). Từ đó bạn dựng hệ thống đánh giá tương ứng.
Tiêu chí chấm nên gắn với năng lực thực hiện công việc. Đây cũng là hướng phỏng vấn có cấu trúc mà NCS của Hàn Quốc khuyến khích trong tuyển dụng công bằng (S2).
Trước buổi hẹn, hãy đọc kỹ hồ sơ ứng viên, bản mô tả công việc và tiêu chí tuyển chọn (S3).

Ví dụ minh họa (người viết tự đặt): với vị trí chăm sóc khách hàng, bạn có thể chọn 3-4 năng lực như giao tiếp, giải quyết vấn đề, chịu áp lực thời hạn và làm việc nhóm.
Nếu có hai người cùng phỏng vấn thì phân vai thế nào?
Hãy thống nhất trước ai hỏi phần nào và dùng chung một mẫu chấm điểm (S3). Như vậy buổi phỏng vấn không bị trùng câu hỏi hay lệch tiêu chí.
Bước 2: Chuẩn bị bộ câu hỏi mở và giống nhau cho mọi ứng viên
Hãy dùng câu hỏi mở bám sát tiêu chí tuyển chọn và hỏi mọi ứng viên cùng một bộ câu hỏi (S3).
Cùng bộ câu hỏi giúp bạn so sánh các câu trả lời trên cùng một mặt bằng. Đây là suy luận từ hướng dẫn cấu trúc hóa phỏng vấn (S2, S3).

| Tiêu chí | Câu hỏi đóng | Câu hỏi mở |
|---|---|---|
| Kiểu trả lời | Có/không, một chi tiết ngắn | Ứng viên tự kể, giải thích |
| Thông tin thu được | Ít, khó biết cách làm việc | Nhiều, thấy cách suy nghĩ và hành động |
| Ví dụ (minh họa) | “Bạn có biết dùng Excel không?” | “Bạn đã dùng Excel vào việc gì trong công việc gần đây?” |
Lưu ý: chưa có số câu hỏi hay thời lượng chuẩn cho mọi vị trí. Bạn cần thiết kế theo từng công việc cụ thể.
Bước 3: Mở đầu buổi phỏng vấn: giới thiệu, nêu quy trình, tạo không khí
Hãy giới thiệu bản thân và vai trò, giải thích cách buổi phỏng vấn diễn ra, thời lượng, cách đánh giá, và dành thời gian cho ứng viên hỏi lại (S4). Mở đầu rõ ràng giúp cả hai bên bớt căng thẳng.

- Chào và giới thiệu tên, vị trí của bạn cùng những người có mặt.
- Nói qua cách buổi phỏng vấn sẽ diễn ra và thời lượng dự kiến.
- Cho ứng viên biết bạn sẽ ghi chú và cách đánh giá sau đó.
- Báo trước rằng cuối buổi sẽ có thời gian để họ đặt câu hỏi.
- Bắt đầu bằng một câu hỏi nhẹ để ứng viên bớt căng thẳng.
Lời mở đầu ngắn gợi ý (người viết tự soạn): “Chào bạn, mình là An, phụ trách tuyển dụng của nhóm. Hôm nay mình sẽ hỏi một số câu về kinh nghiệm của bạn, mình có ghi chú lại để đánh giá công bằng. Cuối buổi bạn cứ thoải mái hỏi lại nhé.”
Bước 4: Đào sâu kinh nghiệm bằng câu hỏi hành vi theo khung STAR
STAR là bốn chữ cái của Tình huống (Situation), Nhiệm vụ (Task), Hành động (Action) và Kết quả (Result). Khung này giúp bạn hỏi về những việc ứng viên đã thật sự làm (S4).

Ví dụ câu hỏi theo từng chữ (người viết tự soạn):
- S: “Hãy kể về một lần bạn gặp khách hàng đang rất không hài lòng.”
- T: “Lúc đó nhiệm vụ của bạn cụ thể là gì?”
- A: “Bạn đã làm những bước nào, theo thứ tự ra sao?”
- R: “Kết quả cuối cùng thế nào và bạn rút ra điều gì?”
Làm sao để hỏi tiếp khi ứng viên trả lời chung chung?
Hãy cho ứng viên thời gian nói hết ý, rồi hỏi bổ sung khi câu trả lời thiếu chi tiết cụ thể (S4). Ví dụ: “Bạn có thể nói rõ hơn đoạn bạn trực tiếp làm không?”

Đừng ngắt lời và đừng gợi sẵn đáp án trong câu hỏi, vì như vậy bạn chỉ nghe lại chính điều mình mong đợi.
Bước 5: Ghi chép và chấm điểm theo cùng một thang
Hãy ghi lại ý chính trong buổi phỏng vấn, rồi xem lại ghi chép và phiếu đánh giá sau khi các buổi phỏng vấn kết thúc (S4).
Nên dùng một mẫu đánh giá thống nhất cho mọi ứng viên (S3). Nội dung chấm nên xoay quanh kiến thức, kỹ năng và thái độ liên quan đến công việc, theo hướng dẫn của Bộ Lao động Hàn Quốc (S6).
Chưa có thang điểm duy nhất phù hợp mọi vị trí. Bạn hãy tự xây thang điểm từ chính các tiêu chí ở bước 1.
🛒 Sản phẩm đề xuất

- Mỗi tiêu chí đã có điểm và ghi chú minh chứng chưa?
- Ghi chú là điều ứng viên nói và làm, hay chỉ là cảm tưởng chung?
- Bạn có chấm theo cùng thang cho mọi ứng viên không?
- Phiếu đã hoàn thiện trước khi bạn so sánh các ứng viên với nhau chưa?
Bước 6: Những câu hỏi nên tránh vì không liên quan đến công việc
Chỉ nên hỏi điều phục vụ việc đánh giá năng lực làm việc và bỏ các yếu tố dễ gây thiên kiến. Đây cũng là tinh thần của hướng dẫn tuyển dụng ẩn thông tin (blind) do Bộ Lao động Hàn Quốc đưa ra (S6).
Ví dụ ở Hàn Quốc: Điều 4-3 Luật Thủ tục Tuyển dụng cấm yêu cầu ghi hoặc thu thập giấy tờ chứng minh về điều kiện thể chất không cần cho công việc, quê quán, tình trạng hôn nhân và tài sản. Quy định cũng áp dụng với học vấn, nghề nghiệp và tài sản của người thân (S5).

Bộ Lao động Hàn Quốc phân biệt hai trường hợp. Hỏi miệng trong phỏng vấn khó bị xử phạt hành chính, còn yêu cầu nộp tài liệu thẩm định có thể bị xử phạt (S5). Vì vậy không nên khẳng định hỏi là luôn bị phạt.
Lưu ý quan trọng: đây là quy định của Hàn Quốc, không áp dụng nguyên văn cho Việt Nam. Hãy tham khảo quy định lao động tại nơi bạn tuyển dụng. Nguyên tắc chung là chỉ hỏi điều liên quan đến công việc, và nguyên tắc đó hữu ích ở mọi nơi.
| Nên hỏi (ví dụ minh họa) | Nên tránh (ví dụ minh họa) |
|---|---|
| “Ca làm việc xoay vòng có phù hợp với bạn không?” | “Bạn đã kết hôn chưa, có dự định sinh con không?” |
| “Bạn từng làm gì để hoàn thành công việc dưới áp lực thời hạn?” | “Gia đình bạn có tài sản gì, bố mẹ làm nghề gì?” |
| “Bạn đã học hay làm gì để có kỹ năng này?” | “Bạn quê ở đâu, nhà ở khu nào?” |

Bước 7: Kết thúc buổi phỏng vấn và thông báo bước tiếp theo
Hãy mời ứng viên hỏi, cảm ơn họ, nói rõ bước kế tiếp, rồi báo kết quả sau khi xem lại ghi chép và phiếu đánh giá (S4).
- Hỏi xem ứng viên còn câu hỏi nào dành cho bạn không.
- Cảm ơn họ đã dành thời gian cho buổi gặp.
- Nói rõ quy trình tiếp theo (vòng sau, thời điểm cân nhắc, cách liên hệ).
- Hứa sẽ thông báo kết quả sau khi xem lại đánh giá.
Lời khuyên của người viết: chưa chắc chắn thì đừng hứa mốc thời gian cụ thể. Một mốc bạn không giữ được sẽ làm hỏng ấn tượng về cả công ty.

Câu hỏi thường gặp
Có nhất thiết hỏi mọi ứng viên cùng câu hỏi không?
Nên có, vì Business Queensland khuyên hỏi mọi ứng viên cùng một bộ câu hỏi để so sánh công bằng (S3). Bạn vẫn có thể hỏi thêm câu bổ sung khi cần làm rõ.
Buổi phỏng vấn nên kéo dài bao lâu?
Không có đáp án chung cho mọi vị trí. Thời lượng phụ thuộc vào độ phức tạp của công việc và số năng lực cần đánh giá.
Nên ghi chép như thế nào?
Ghi lại ý chính và những chi tiết quan trọng khi ứng viên nói, rồi xem lại cùng phiếu đánh giá sau khi các buổi phỏng vấn kết thúc (S4).
Hỏi về gia đình, hôn nhân có được không?
Hãy thận trọng. Ở Hàn Quốc, việc yêu cầu ghi hoặc nộp giấy tờ về các nội dung này bị cấm, còn hỏi miệng được xử lý khác (S5). Quy định ở nơi bạn tuyển dụng có thể khác, và dù sao những câu này cũng ít liên quan đến năng lực làm việc.

Phỏng vấn lần đầu có cần kịch bản không?
Có. Kịch bản mở đầu và bộ câu hỏi soạn sẵn giúp bạn tự tin và không bỏ sót ý quan trọng.
Tổng kết và việc nên làm ngay hôm nay
Phỏng vấn tốt bắt đầu từ chuẩn bị: đặt tiêu chí từ bản mô tả công việc, soạn câu hỏi mở dùng chung, rồi mở đầu rõ ràng. Trong buổi gặp, hãy đào sâu bằng STAR, ghi chép, chấm theo cùng một thang và chỉ hỏi điều liên quan đến công việc.
Việc nên làm hôm nay: viết ra 3 tiêu chí đánh giá từ bản mô tả công việc, rồi soạn 5 câu hỏi mở cho từng tiêu chí.
Bắt tay vào làm: tải hoặc tự lập phiếu đánh giá ứng viên một trang (tiêu chí, câu hỏi, điểm, ghi chú) trước buổi phỏng vấn đầu tiên của bạn.
Nguồn tham khảo
- S1 – Indeed: How To Interview Someone for a Job: 12 Steps for a Successful Interview
- S2 – NCS (Hàn Quốc): Tuyển dụng công bằng
- S3 – Business Queensland: Finding and hiring staff
- S4 – Indeed: How To Conduct a Job Interview
- S5 – Bộ Lao động Hàn Quốc: FAQ về hỏi thông tin cá nhân không liên quan công việc
- S6 – Bộ Lao động Hàn Quốc: Tuyển dụng ẩn thông tin (blind)
Bạn muốn xem thêm so sánh và hướng dẫn mua hàng?
Tham gia cộng đồng của chúng tôi
Bài viết này do Atovia viết với sự hỗ trợ của công cụ AI. Nếu bạn phát hiện lỗi, hãy báo cho chúng tôi qua Liên hệ — chúng tôi sẽ kiểm tra và sửa.